{"id":3271,"date":"2025-02-18T22:18:21","date_gmt":"2025-02-18T21:18:21","guid":{"rendered":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/?p=3271"},"modified":"2025-02-18T22:21:33","modified_gmt":"2025-02-18T21:21:33","slug":"ks-boleslaw-knitter-wspomnienie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/?p=3271","title":{"rendered":"Ks. Boles\u0142aw Knitter &#8211; wspomnienie"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" width=\"620\" height=\"350\" src=\"https:\/\/parafiakarsin.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Ks.-Boleslaw-Knitter.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3260\" srcset=\"https:\/\/parafiakarsin.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Ks.-Boleslaw-Knitter.jpg 620w, https:\/\/parafiakarsin.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Ks.-Boleslaw-Knitter-300x169.jpg 300w, https:\/\/parafiakarsin.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Ks.-Boleslaw-Knitter-520x294.jpg 520w, https:\/\/parafiakarsin.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Ks.-Boleslaw-Knitter-320x181.jpg 320w\" sizes=\"(max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><strong>16 lutego 1904 roku<\/strong> w Karsinie przyszed\u0142 na \u015bwiat ks. Boles\u0142aw Knitter, pisarz kaszubski oraz popularyzator tw\u00f3rczo\u015bci swojego kuzyna &#8211; Jana Karnowskiego.<\/p>\n\n\n\n<p>Boles\u0142aw Knitter urodzi\u0142 si\u0119 rodzinie karsi\u0144skiego gbura i w\u0142a\u015bciciela karczmy \u2014 Damiana Knittera i Magdaleny z Wnuk-Lipi\u0144skich. Wykszta\u0142cenie \u015brednie zdobywa\u0142 w Collegium Marianum w Pelplinie (z kt\u00f3rego szybko uciek\u0142) i chojnickim gimnazjum, gdzie nale\u017ca\u0142 do tamtejszego ko\u0142a filomat\u00f3w. W m\u0142odo\u015bci wiele wolnego czasu sp\u0119dza\u0142 w D\u0105browie w rodzinie Lang\u00f3w, jako pupil Ksawerego z Wnuk\u00f3w-Lipi\u0144skich. Po studiach teologicznych w Pelplinie w 1927 roku zosta\u0142 ksi\u0119dzem. Jako wikary pracowa\u0142 na bardzo wielu plac\u00f3wkach duszpasterskich rozsianych na ca\u0142ym Pomorzu Nadwi\u015bla\u0144skim. <\/p>\n\n\n\n<p>Pierwszym miejscem jego pracy by\u0142o Zblewo. Uznanie i szacunek ludzi zdobywa\u0142 mi\u0119dzy innymi za dzia\u0142alno\u015b\u0107 w Zwi\u0105zku Harcerstwa Polskiego. Dzi\u0119ki zawartej na jednym z oboz\u00f3w harcerskich znajomo\u015bci z wydawc\u0105 ukaza\u0142a si\u0119 w 1939 roku w formie ksi\u0105\u017ceczki jego praca seminaryjna pt. \u201eParafia wielewska i bli\u017csze jej okolice Karsin \u2014 Odry\u201d (w Drukarni Po\u015bpiesznej Ignacego Fortuny). By\u0142a to pierwsza pr\u00f3ba monografii Wiela i okolicy. Charakterystyczna jest zamieszczona w ksi\u0105\u017cce dedykacja autora: \u201ePrac\u0119 t\u0119 po\u015bwi\u0119cam moim ziomkom \u2014 Kochanym Zaborakom\u201d. <\/p>\n\n\n\n<p>Obok harcerstwa drug\u0105 pasj\u0105 m\u0142odego ksi\u0119dza Knittera by\u0142a opieka i wsp\u00f3\u0142praca z organizacjami Katolickiego Stowarzyszenia M\u0142odzie\u017cy \u017be\u0144skiej i M\u0119skiej, w kt\u00f3rych przedmiotem jego szczeg\u00f3lnego zaanga\u017cowania by\u0142y amatorskie zespo\u0142y teatralne. Wielokrotnie by\u0142 on re\u017cyserem kaszubskich sztuk teatralnych Leona Heykego i Bernarda Sychty, z czego pami\u0119taj\u0105 go mi\u0119dzy innymi w Lipuszu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ju\u017c po wojnie, w latach 50-tych w Karsinie ks. Knitter, jako emeryt przygotowa\u0142 na scen\u0119 utw\u00f3r Hieronima Derdowskiego \u201eJasiek z Knieji\u201d, wystawiony przez zesp\u00f3\u0142 pod kierownictwem zmar\u0142ej w 1961 roku zas\u0142u\u017conej dzia\u0142aczki, nauczycielki Rozalii Narloch. <\/p>\n\n\n\n<p>Wybuch II wojny \u015bwiatowej zasta\u0142 ks. Knittera w Pucku, kt\u00f3ry potajemnie opu\u015bci\u0142 w pa\u017adzierniku 1939 roku. Ca\u0142\u0105 okupacj\u0119 ukrywa\u0142 si\u0119 w\u015br\u00f3d rodzin znajomych i krewnych na Kaszubach oraz przez kr\u00f3tki ostatni okres w Bydgoszczy. Po 1945 roku przez wiele lat pracowa\u0142 na Ziemiach Odzyskanych jako proboszcz w Rzeczenicy w b. pow. cz\u0142uchowskim.<\/p>\n\n\n\n<p>Z powodu z\u0142ego stanu zdrowia i zwi\u0105zanych z tym k\u0142opot\u00f3w \u017cyciowych przeszed\u0142 w 1955 roku na wcze\u015bniejsz\u0105 emerytur\u0119 i rezydowa\u0142 najpierw w Karsinie, a p\u00f3\u017aniej w Rumi, podejmuj\u0105c w tym czasie dora\u017anie prac\u0119 w wielu parafiach, mi\u0119dzy innymi w Gdyni-Leszczynki, w najtrudniejszym okresie jej powstawania. <\/p>\n\n\n\n<p>Karsin, jako rodzinna wie\u015b by\u0142 zawsze najbli\u017cszym mu miejscem, kt\u00f3re pragn\u0105\u0142 widzie\u0107 najpi\u0119kniejsze i najbogatsze, zw\u0142aszcza w dziedzinie kultury. Ks. Knitter by\u0142 gor\u0105cym rzecznikiem idei powstania muzeum w Karsinie, z kt\u00f3rej mi\u0119dzy innymi przy jego pomocy zrodzi\u0142a si\u0119 Izba Pami\u0105tek wsi. <\/p>\n\n\n\n<p>W jego pr\u00f3bach literackich podejmowanych w j\u0119zyku polskim i kaszubskim zosta\u0142o utrwalonych sporo moment\u00f3w z historii Karsina. Przyja\u017ani\u0105c si\u0119 z takimi mi\u0142o\u015bnikami, Kaszub, jak dr Jan Sirwind \u0141ukowicz, Julian Rydzkowski i Stefan Bieszk ks. Knitter pog\u0142\u0119bia\u0142 swoje umi\u0142owanie ziemi rodzinnej i w\u0119dr\u00f3wek krajoznawczych. <\/p>\n\n\n\n<p>Ulubionym jego miejscem by\u0142a wyspa Wielki Ostr\u00f3w na Jeziorze Wdzydzkim, zamieszka\u0142a przez spokrewnion\u0105 z nim rodzin\u0119 Knitter\u00f3w. Od wczesnej m\u0142odo\u015bci Zmar\u0142y spisywa\u0142 z przerwami swoje wspomnienia, pami\u0119tniki, dzienniki. Na emeryturze kilkakrotnie pr\u00f3bowa\u0142 spisa\u0107 wspomnienia z ca\u0142ego \u017cycia, z czego fragmenty odnosz\u0105ce si\u0119 do lat okupacji i pracy \u201eNa Dzikim Zachodzie\u201d mo\u017cna, uzna\u0107 za uko\u0144czone. Nie zawieraj\u0105 one rewelacji. S\u0105 jednak dokumentem prze\u017cy\u0107 Autora, jego zmaga\u0144 z przeciwno\u015bciami losu oraz s\u0142abo\u015bciami w\u0142asnego cia\u0142a i ducha, kt\u00f3rych by\u0142 w pe\u0142ni \u015bwiadom.<\/p>\n\n\n\n<p>Od m\u0142odo\u015bci Zmar\u0142y by\u0142 w\u0105t\u0142ej kondycji fizycznej i psychicznej, st\u0105d nie wytrzyma\u0142 trud\u00f3w \u017cycia w Collegium Marianum. Ca\u0142e \u017cycie pr\u00f3bowa\u0142 swe s\u0142abo\u015bci \u0142ama\u0107, co mu si\u0119 nieraz udawa\u0142o. W gronie przyjaci\u00f3\u0142 obchodzi\u0142 w 1977 roku w Rumi i Karsinie Z\u0142oty Jubileusz swego kap\u0142a\u0144stwa. <\/p>\n\n\n\n<p>Mimo nieustannych k\u0142opot\u00f3w ze zdrowiem do\u017cy\u0142 77 lat. Pochowany zosta\u0142 1 grudnia 1980 roku w Rumi. Spiritus movens uroczysto\u015bci jubileuszowych oraz obrz\u0119d\u00f3w pogrzebowych, w czasie, kt\u00f3rych \u017cegnano ks. Knittera, jako kap\u0142ana i oddanego syna Kaszub, by\u0142 ks. pra\u0142. dr Hilary Jastak z Gdyni. <\/p>\n\n\n\n<p>O Zmar\u0142ym mo\u017cna powiedzie\u0107, i\u017c w swym nie\u0142atwym \u017cyciu, pozbawionym wielkich sukces\u00f3w, znosi\u0142 z pokor\u0105 wszelkie przykre do\u015bwiadczenia, a skromny zas\u00f3b si\u0142 fizycznych i duchowych, jakimi dysponowa\u0142 pr\u00f3bowa\u0142 wykorzysta\u0107 do ko\u0144ca. Dawa\u0142 przyk\u0142ad tw\u00f3rczej na miar\u0119 swoich mo\u017cliwo\u015bci postawy \u017cyciowej. Dlatego te\u017c nie jego skromne mo\u017ce osi\u0105gni\u0119cia, ale tw\u00f3rcza i niespokojna postawa \u017cyciowa godna jest naszej pami\u0119ci. <\/p>\n\n\n\n<p>Ks. Knitter z gor\u0105cym uczuciem przechowywa\u0142 i szerzy\u0142 pami\u0119\u0107 o Janie Karnowskim. W 1978 roku nak\u0142adem Oddzia\u0142u Gda\u0144skiego Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego ukaza\u0142y si\u0119 w bibliofilskim wydaniu \u201eWiersze pierwotne\u201d J. Karnowskiego, zachowane w r\u0119kopisach przez ks. Knittera, kt\u00f3ry jako kleryk bywa\u0142 go\u015bciem poety.<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u0179r\u00f3d\u0142o: J. Borzyszkowski, Boles\u0142aw Knitter (1904-1980), \u201ePomerania\u201d 1981, nr 2, s. 45.<\/em><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:24px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/www.miesiecznikpomerania.pl\/\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/www.miesiecznikpomerania.pl\/images\/pomerania_winieta_h140.png\" alt=\"Miesi\u0119cznik pomerania logo\" width=\"636\" height=\"126\"\/><\/a><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Opublikowana tre\u015b\u0107 pochodzi z Facebooka z profilu <strong>Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n<iframe loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/www.facebook.com\/plugins\/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fkaszubi%2Fposts%2Fpfbid0iyv6eq82GAxeKxjq2suvK1UEApw5sFdK3uo4KA1n7d4weYcPYtuDfqaoDANqCJpLl&amp;show_text=true&amp;width=620\" width=\"620\" height=\"731\" style=\"border:none;overflow:hidden\" scrolling=\"no\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"true\" allow=\"autoplay; clipboard-write; encrypted-media; picture-in-picture; web-share\"><\/iframe>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>16 lutego 1904 roku w Karsinie przyszed\u0142 na \u015bwiat ks. Boles\u0142aw Knitter, pisarz kaszubski oraz popularyzator tw\u00f3rczo\u015bci swojego kuzyna &#8211; Jana Karnowskiego. Boles\u0142aw Knitter urodzi\u0142 si\u0119 rodzinie karsi\u0144skiego gbura i&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3260,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3271"}],"collection":[{"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3271"}],"version-history":[{"count":19,"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3271\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3301,"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3271\/revisions\/3301"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3260"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3271"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3271"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiakarsin.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3271"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}